Tüm Haberler
Tüm Haberler
Sık Kullanılanlara Ekle! Açılış Sayfası Yap! Sitene Ekle! İletişim
  Anasayfa
  Haberler
  Bölgeler
  Yazarlar
  Ziyaretçi Yorumu
  Üyelik İşlemleri
  Künyemiz
  İrtibat

Gelişmiş Arama
Kitap Tanıtımı
 Humus'ta Kan Gövdeyi Götürüyor (Video)    Erdoğan: Suriye bizim iç meselemizdir    Zevahiri Suriye Muhalifetini Destekledi    Beşşar Esad’ın Suriye'de Öngöremedikleri    Şehid Şeyh Ahmed Yasin: Allah'ım Ümmetin Suskunluğunu Sana Şikayet Ediyorum    ''İskenderun saldırısı İsrail'in taktik değişikliği''    İKÖ ve İslam Dünyasının Soruları    İrlanda gemisi Gazze yolunda    Türkiye'den İsrail'e Enerji Yaptırımı Sinyali    Hamanei: ''Siyonist rejimin saldırısı beşeri vicdanlara saldırıydı!''  
Latin Amerika petrol savaşlarıyla ısınıyor
Pazartesi, 08 Mayıs 2006 - (11:01)
Roger Burback

Facebook da paylaş Twitter da paylaş

Bolivya’nın doğalgaz ve petrol kaynaklarını millileştirmesiyle birlikte ülkenin ilk Hint Başkanı Evo Morales, ülkesinin kaderini şaşırtıcı bir biçimde yeniden şekillendiriyor.

1 Mayıs tarihinde Morales, “tarihi günün geldiğini” ilan etti ve ekledi: “Şimdi bizim topraklarımızdan akan gaz ve petrol artık yabancıların olmayacak.” Bu adım, Küba lideri Fidel Castro ve Venezüella Başkanı Hugo Chavez ile Halkın Ticaret Anlaşması’nı imzaladığı Havana’dan dönüşünün hemen ertesinde vuku buldu.

Bu şaşırtıcı adımlara kadar, Morales’in ilk üç aylık iktidarı döneminde ülkeyi ne yöne götürdüğü konusu netlik kazanmamıştı. O ve dışişleri bakanı, ABD Büyükelçisi David Greenlee ile en az dört kez görüşme yapmış ve her iki taraf da birbirine zeytin dalı uzatmışa benziyordu. Mart ayındaki bir toplantının ardından Greenlee, “Bolivya hükümeti ile geniş kapsamlı ve karşılıklı çıkarlara dayalı yapıcı bir diyalog yürütüyoruz.” açıklamasını yapmıştı. İki unsur Morales’in ülkenin ulusal kaynaklarına el koymasını ve ülkenin uluslararası anlamda ülkeyi yeniden düzenlemesini gerekli kıldı: Ülkenin köylüsünün, işçisinin militanlığı, yerlilerin eylemleri ve Bolivya ticareti ile diğer And milletlerine zarar verecek şekilde Birleşik Devletler’in Kolombiya ve Peru’ya serbest ticaret anlaşmalarını hile ile kabul ettirmesi oldu.

Evo Morales ve onun politik partisi Sosyalizm Hareketi (MAS) ocak ayında oyların büyük çoğunluğunu alarak iktidar oldu. 2000 yılında başlayan sosyal ayaklanma, ülkenin doğalgaz ve petrol gelirlerinin Güney Amerika’nın en fakir ülkesinin yoksulluktan kurtulabilmesi için devlet tarafından millileştirilmesini talep ediyordu. 1 Mayıs tarihine kadar ülkenin önde gelen hareketlerinden bazıları Morales’in seçim kampanyası sırasında verdiği sözlerden geri döndüğünü hissetti ve Bolivya’nın “kendi kaynaklarını” kamulaştırma konusunda açıklamalardan başka bir şey yapmadığını düşündü. Bunun ardından Morales’in desteği yüzde 80’den yüzde 68’e düştü. Ancak La Paz gazetesinden bir gözlemcinin de işaret ettiği gibi, “Evo idare kuvveti olan” bir politikacı. Morales harekete geçmek için bu anı bekledi; çünkü meclis temmuz ayında seçime gitme kararı almıştı. Parlamentonun ülkenin anayasasını yeniden kaleme alma ve politik kurumları yeniden şekillendirme yetkisi var.

Başkan Yardımcısı Alvaro Garcia Linares’in de belirttiği gibi, MAS’ın amacı “hegemonyayı sağlamak” ve meclis bu süreçte kilit öneme sahip. Bolivya, yıllardır yoksulluk, askerî ayaklanmalar ve ülkenin elitlerinin kamu hazinelerini yağmalarken vardıkları gizli anlaşmalar nedeniyle istikrarsız bir ülkeydi. Hugo Chavez’in seçimine kadar geleneksel partilerin iflas ettiği Venezüella da aynı durumdaydı. Evo ve MAS, Bolivya’nın fakir yerli halkının sesinin duyulması için ülkenin politik ve sosyal kurumlarının yeni bir yaşamı soluklamasını istiyor. Ülke, ele geçirilişinden bu yana beyaz baskısı altında varlığını sürdürüyordu.

Hükümetin kamulaştırma kararı ile 15 şirket millileştirildi, bunun içinde Birleşik Devletler, İspanya, İngiltere, Brezilya, Fransa ve Hollanda şirketleri de bulunuyor. Bu girişimlerin kontrolünü ele alarak Bolivya cesaretli bir şekilde ticaret arenasına giriş yapıyor. MAS ve Morales neo-liberalizmi, ABD ticaret anlaşmalarını ve şirketlerin yön verdiği küreselleşmeyi ülkenin gelişmesine karşı ana engeller olarak görüyor. Bu yıl Kolombiya, Birleşik Devletler ile sözde bir “serbest ticaret anlaşması” imzaladı ki bu, aslında Bolivya’ya zarar veriyordu. Bolivya’nın tarım ihracatının yüzde 60’ı Kolombiya’ya gidiyor. ABD-Kolombiya anlaşması ise ucuz sübvanseli ABD ürünlerinin Kolombiya’ya akması ve Bolivya’nın soya ürünlerini kapı dışarı etmesi anlamına geliyordu.

Bolivya’nın doğal kaynaklarını millileştirmesi ve üçlü ticaret anlaşması yerkürede önemli bir değişikliğe işaret ediyor. Morales, Washington’a sadece radikal Latin Amerika blokunda yer aldığının sinyallerini değil aynı zamanda Birleşik Devletler’e artık boyun eğmeyeceğinin manifestosunu gönderiyor.

(Paletsine Chronicle, 05.05.2006)

[ Arşivle! ] [ Yazdır! ] [ Postala! ]

 

Facebook da paylaş Twitter da paylaş

'Roger Burback'in Diğer Yazıları
Yazarın başka yazısı bulunmamaktadır.
Yazarlar
Maruf Çetin
Fedek ile ilgili tüm tartışmalar uydurmadır
Alıntılar
Selahaddin Eş Çakırgil
Bir geçmeyen geçmişin, bir zorbalığın 100 yılından resmi geçit sahneleri..
Bülent Şahin Erdeğer
Diller Değil Davranışlardır Aslolan...
Ahmet Varol
'Kaybedecek Zalim' İçin Kaybetmek
Robert Fisk
Fisk: Şiiler, Esad'ı yalnız bırakmayacak
Bülent Keneş
Suriye'de yaşanan katliamlarda İran'ın rolü
Abdurrahman Dilipak
Mehdi mi dediniz?
Haberler
Kitaplar
Oyunlar

islamdunyasi.com'da
internet'te

© Copyright by İslamdünyası
E-Posta:
info@islamdunyasi.com

Kaynak göstermek şartıyla alıntı yapılabilir.
Yazarların yazıları kendilerini bağlamaktadır.
Sitemiz Basın Meslek İlkeleri'ne uymayı taahhüt etmektedir.